Siêu bán tháo nửa đầu 2026: ETFs tháo chạy, vàng miếng được dân mua chớp cơ hội

Tổng quan diễn biến

Thị trường vàng chứng kiến một đợt bán tháo mạnh trong nửa đầu tháng 5/2026, khiến giá kim loại quý mất đi giá trị tương đương hàng trăm tỷ USD chỉ trong vài tuần. Từ mức đỉnh gần 5.600 USD/ounce vào tháng 1/2026, vàng đã giảm hơn 20% và chính thức bước vào thị trường giá xuống (bear market - thuật ngữ chỉ giai đoạn thị trường hoặc một loại tài sản bị giảm giá kéo dài).

Dòng tiền chảy ra khỏi "vàng giấy"

Sự co kéo giá thể hiện rõ ở việc các quỹ ETF vàng (công cụ theo dõi giá vàng mà không nắm giữ vàng vật chất trực tiếp) chứng kiến lượng tiền rút mạnh.

• Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), riêng tháng 3/2026 xuất hiện kỷ lục 12 tỷ USD bị rút khỏi các quỹ ETF vàng - mức cao kỷ lục chỉ trong một tháng.
• Đà bán tháo kéo sang tháng 4 với lượng vàng nắm giữ trong các quỹ ETF giảm 18,3 tấn (tương đương 1,1 tỷ USD).
• Tính chung 6 tháng qua, có tới 5 tháng ghi nhận dòng tiền rút ròng.
• Tính đến đầu tháng 5, tổng lượng nắm giữ ròng trong các quỹ ETF vàng đã giảm mạnh so với đầu năm, trong đó khu vực Bắc Mỹ (chủ yếu là Mỹ) dẫn đầu làn sóng thoát vốn với 1,29 tỷ USD bị rút ra.

Nguyên nhân và nhận định chuyên gia

Phần lớn áp lực đến từ "vàng giấy": các nhà đầu tư tổ chức ồ ạt thoát khỏi quỹ ETF và hợp đồng tương lai để tái cơ cấu danh mục trong bối cảnh lãi suất thực vẫn ở mức cao. Morgan Stanley nhận định: “Vàng đã không còn là ‘tài sản trú ẩn’ mà đã trở thành một tài sản nhạy cảm với lãi suất thực”.

Thực tế cũng cho thấy kể từ khi xung đột Iran bùng phát cuối tháng 2, vàng đã giảm 14,5%, thậm chí thua kém chỉ số S&P 500 (giảm 7,8%) trong cùng kỳ.

Diễn biến trái chiều ở thị trường vật chất

Ngược lại với "vàng giấy", thị trường vàng vật chất lại ghi nhận nhu cầu gia tăng. Hệ thống kinh doanh vàng tại Mỹ báo cáo giá vàng miếng đang cao hơn giá vàng giao ngay quốc tế, khoảng cách này nới rộng khi nhiều người mua lẻ và nhà đầu tư cá nhân đổ xô gom vàng miếng ở vùng giá thấp.

Theo USAGOLD, giá vàng giao ngay ở mức 4.564 USD/ounce hiện thấp hơn 18,3% so với đỉnh lịch sử 5.589 USD/ounce hồi tháng 1. Mức chiết khấu này đã kích hoạt làn sóng bắt đáy từ nhà đầu tư cá nhân.

Triển vọng và cảnh báo ngắn hạn

Morgan Stanley vẫn đặt mục tiêu 5.200 USD/ounce vào cuối năm, với giả định Fed sẽ cắt giảm lãi suất 25 điểm cơ bản vào tháng 1 và tháng 3/2027, cùng kỳ vọng các ngân hàng trung ương (đặc biệt là Trung Quốc) tiếp tục mua ròng vàng.

Trong khi đó, các nhà phân tích kỹ thuật cảnh báo mức 4.500 USD/ounce đã trở thành ngưỡng hỗ trợ quan trọng; nếu bị phá vỡ, áp lực bán có thể kéo giá xuống 4.400 USD hoặc thấp hơn.

Tâm lý thị trường phân hóa

Tâm lý đang phân hóa rõ rệt giữa nhà đầu tư lớn và nhà đầu tư nhỏ lẻ. Khảo sát của Kitco News cho thấy 77% chuyên gia Phố Wall dự báo vàng sẽ tiếp tục giảm, trong khi 59% nhà đầu tư nhỏ lẻ trên Phố Main vẫn lạc quan về khả năng phục hồi. Sự khác biệt này phản ánh việc nhà đầu tư chuyên nghiệp lo ngại về môi trường lãi suất cao, còn nhà đầu tư cá nhân giữ niềm tin vào vai trò truyền thống của vàng như tài sản trú ẩn.

Kết luận ngắn hạn và lời khuyên

Cơn bán tháo hiện có thể là một nhịp điều chỉnh kỹ thuật trong một siêu chu kỳ tăng giá kéo dài nhiều năm của vàng, chứ không phải là dấu chấm hết cho kim loại quý. Tuy nhiên, trong ngắn hạn cần thận trọng: lạm phát chưa hạ nhiệt, lãi suất chưa đảo chiều và áp lực lên "vàng giấy" vẫn còn lớn; các quỹ ETF có thể tiếp tục chứng kiến dòng tiền rút ra trong những tuần tới.

Với những người đang nắm vàng thật, lịch sử cho thấy thời điểm hoảng loạn thường đồng thời mở ra cơ hội mua vào; yếu tố quyết định là bản lĩnh giữ vững lập trường khi số đông hoảng loạn.

PV Gia đình và Xã hội (Báo Sức khỏe và Đời sống) ghi nhận, giá bạc hôm nay ngày 27/5, bạc Phú Quý, Doji, Ancarat, Sacombank-SBJ vẫn duy trì quanh vùng...