Vàng lao dốc khiến người mua đỉnh chịu lỗ gần 30 triệu, SJC giao dịch ở 161 triệu/lượng

Phiên giao dịch ngày 15/5 tại thị trường châu Á chứng kiến đà trượt mạnh của giá vàng thế giới, kéo theo áp lực giảm tại thị trường trong nước. Giá vàng giao ngay có lúc rớt hơn 100 USD/ounce, xuống khoảng 4.550 USD/ounce, kém đáng kể so với đỉnh 5.600 USD/ounce được ghi nhận vào cuối tháng 1 năm nay.

Nguyên nhân từ dữ liệu kinh tế Mỹ và giá năng lượng

Ba báo cáo kinh tế liên tiếp của Mỹ trong tuần này khiến nhà đầu tư thay đổi kỳ vọng về chính sách tiền tệ. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) công bố hôm thứ Ba tăng 3,8%, là mức cao nhất kể từ tháng 5/2023. Tiếp theo đó, chỉ số giá sản xuất (PPI) ghi nhận mức tăng mạnh nhất kể từ đầu năm 2022. Đến thứ Năm, dữ liệu giá nhập khẩu và xuất khẩu cũng tăng vọt vượt dự báo.

Nguyên nhân chính của những số liệu này phần lớn liên quan đến chi phí năng lượng leo thang do xung đột tại Trung Đông làm gián đoạn vận tải dầu qua eo biển Hormuz. Giá dầu tăng tạo áp lực lạm phát lan rộng, đặt Fed trước lựa chọn khó khăn giữa kiểm soát lạm phát bằng công cụ tiền tệ và duy trì tăng trưởng.

Tác động lên đồng USD, lợi suất và vàng

Sau các dữ liệu trên, đồng USD tăng giá và lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ neo ở mức cao. Theo nhiều tổ chức tài chính, xác suất Fed tăng lãi suất trước cuối năm nay tăng lên khoảng 30%, trong khi vài tuần trước thị trường còn kỳ vọng Fed sẽ giảm lãi suất. Khi USD mạnh và lãi suất thực duy trì cao, chi phí cơ hội nắm giữ vàng — một tài sản không sinh lãi — tăng lên, góp phần kích hoạt làn sóng bán tháo trên thị trường kim loại quý.

Diễn biến thị trường trong nước

Tại thị trường trong nước, giá vàng miếng SJC giảm mạnh, giao dịch ở mức mua vào khoảng 161 triệu đồng/lượng và bán ra khoảng 164 triệu đồng/lượng. Mức chênh lệch mua-bán tiếp tục nới rộng trong bối cảnh biến động.

So sánh với giá vàng thế giới quy đổi khoảng 146,6 triệu đồng/lượng, vàng SJC đang cao hơn khoảng 17,4 triệu đồng/lượng, nhưng khoảng cách này đã thu hẹp đáng kể so với giai đoạn sốt nóng cuối năm 2025 và đầu năm 2026. Những người mua vàng ở vùng đỉnh hơn 190 triệu đồng/lượng hồi tháng 3 hiện chịu khoản lỗ khoảng 29-30 triệu đồng/lượng nếu bán ra ở thời điểm này.

Không khí giao dịch trở nên trầm lắng; nhiều cửa hàng lớn như DOJI, Bảo Tín Minh Châu và Bảo Tín Mạnh Hải ghi nhận lượng khách mua bán giảm mạnh, không còn cảnh xếp hàng dài như trước.

Yếu tố chính trị quốc tế và phản ứng thị trường

Kết quả ban đầu của hội nghị thượng đỉnh giữa ông Donald Trump và ông Tập Cận Bình không tạo ra bước đột phá theo kỳ vọng. Tuyên bố chung khá ngắn, chủ yếu nhấn mạnh nguyên tắc tự do hàng hải tại eo biển Hormuz và quan điểm phản đối Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Các vấn đề then chốt như thuế quan, đất hiếm, kiểm soát công nghệ, chuỗi cung ứng hay vấn đề Đài Loan gần như chưa có tiến triển cụ thể, nên nhà đầu tư nhìn nhận cuộc gặp mang tính duy trì đối thoại nhiều hơn là mở ra hợp tác mới.

Nghịch lý: lạm phát ủng hộ hay đè giá vàng?

Thông thường lạm phát cao sẽ hỗ trợ vàng như một tài sản trú ẩn. Tuy nhiên lần này lạm phát chủ yếu do cú sốc năng lượng và giá dầu, buộc Fed có khả năng duy trì lãi suất cao lâu hơn hoặc thậm chí tăng lãi suất. Môi trường lãi suất cao làm giảm sức hấp dẫn của vàng, tạo nghịch lý khi yếu tố từng đẩy vàng lên mạnh trong năm 2025 nay lại hoạt động theo chiều ngược lại.

Nhiều chuyên gia đánh giá cho đến khi xung đột tại Iran hạ nhiệt, giá dầu giảm hoặc lạm phát Mỹ quay đầu đi xuống, vàng sẽ còn chịu áp lực điều chỉnh. Nhu cầu bắt đáy hiện cũng yếu hơn; những dự báo vàng lên 5.000-6.000 USD/ounce xuất hiện đầu năm nay giờ đã giảm bớt, nhà đầu tư thận trọng hơn sau các biến động lớn.

Góc nhìn dài hạn và kịch bản tương lai

Một số chuyên gia vẫn giữ quan điểm tích cực về vàng trong dài hạn. Tỷ phú Pierre Lassonde cho rằng thế giới đang bước vào giai đoạn có nhiều nét tương đồng với thời kỳ lạm phát đình trệ thập niên 1970 — giai đoạn vàng từng tăng giá gấp nhiều lần. Theo ông, nợ công Mỹ đang tiến sát mốc 40.000 tỷ USD cùng xu hướng phi USD hóa toàn cầu có thể tiếp tục hỗ trợ vàng trong dài hạn khi niềm tin vào các đồng tiền pháp định suy yếu.

Tuy nhiên, triển vọng ngắn hạn phụ thuộc lớn vào ba biến số chính:

• Diễn biến xung đột Iran;
• Chính sách của Fed;
• Kết quả tiếp theo của các cuộc đàm phán Mỹ - Trung.

Nếu giá dầu tiếp tục leo thang và lạm phát Mỹ nóng lên, Fed có thể duy trì lập trường cứng rắn lâu hơn, gây thêm áp lực giảm cho vàng. Ngược lại, nếu căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt, eo biển Hormuz lưu thông ổn định và giá năng lượng giảm mạnh, kỳ vọng lạm phát dịu xuống sẽ mở đường cho Fed bớt cứng rắn và tạo điều kiện cho vàng hồi phục.

Diễn biến mặt hàng khác

Giá bạc hôm nay rớt thảm cùng nhịp với vàng; nhiều thương hiệu trong nước đã điều chỉnh giá bạc miếng về sát mốc 3 triệu đồng/lượng.