Vàng và bạc lao dốc mạnh: Có khả năng tái diễn kịch bản suy giảm kéo dài?

Trong phiên đêm 20-3, rạng sáng 21-3 (giờ Việt Nam), giá vàng giao ngay tại Mỹ bất ngờ lao dốc tới 158 USD/ounce, tương đương 3,4%, xuống còn 4.492 USD/ounce, đánh dấu chuỗi giảm kéo dài 3 tuần liên tiếp của kim loại quý.

Trước đợt sụt này, giá từng xuyên thủng ngưỡng hỗ trợ 4.550 USD/ounce nhưng sau đó hồi phục lên mức khoảng 4.730 USD/ounce. Tuy nhiên, áp lực bán mạnh vào cuối tuần đã khiến giá đảo chiều và đóng cửa ở vùng thấp hơn.

So với đỉnh lịch sử 5.600 USD/ounce lập cuối tháng 1, giá hiện giảm hơn 1.100 USD/ounce, nhưng vẫn cao hơn vùng đầu năm quanh 4.332 USD/ounce, cho thấy xu hướng tăng dài hạn chưa hoàn toàn bị phá vỡ.

Trên thị trường nội địa sáng 21-3, vàng miếng SJC được niêm yết ở mức 168-171 triệu đồng/lượng (mua – bán), giảm khoảng 5,1 triệu đồng/lượng so với phiên trước. Vàng nhẫn tại DOJI có diễn biến tương tự, giao dịch quanh 168-171 triệu đồng/lượng. Dù giá thế giới trượt mạnh, giá trong nước vẫn neo cao, tạo khoảng cách lên tới gần 30 triệu đồng/lượng so với giá quốc tế.

Nỗi lo về chu kỳ giảm dài như hơn 10 năm trước

Sự sụt giảm liên tục của vàng và bạc khiến nhiều nhà đầu tư mua vào ở vùng đỉnh lo ngại về khả năng lặp lại kịch bản suy giảm kéo dài từng xảy ra sau năm 2011. Một số cảnh báo nhắc tới giai đoạn 2013-2015 khi vàng và bạc lao dốc mạnh rồi đi ngang trong nhiều năm.

Phóng viên Báo Người Lao Động đã trao đổi với TS Nguyễn Duy Quang, Trưởng Ngành Kinh tế số Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TPHCM (UEF), để làm rõ các nhân tố tác động và những kịch bản có thể xảy ra với thị trường kim loại quý.

Góc nhìn của chuyên gia

Theo TS Nguyễn Duy Quang, một đợt giảm kéo dài tương tự chu kỳ sau đỉnh năm 1980 khó tái diễn bởi bối cảnh chính sách tiền tệ hiện nay khác biệt. Các ngân hàng trung ương lớn đang duy trì hoặc chỉ mới dừng việc nâng lãi, chưa hạ sâu, đồng thời nhiều ngân hàng trung ương, đặc biệt ở châu Á, vẫn mua ròng vàng ở quy mô lớn. Các nước như Trung Quốc và Ấn Độ tiếp tục coi vàng là công cụ chống lạm phát, góp phần làm cân bằng cung - cầu.

Tuy vậy, ông Quang lưu ý nếu FED và Ngân hàng trung ương châu Âu (ECB) thực sự chuyển sang nới lỏng từ nửa cuối 2027 kèm theo một đợt suy yếu mạnh của USD, điều này có thể kích hoạt một chu kỳ tăng giá mới thay vì làm giảm đáy giá. Nói cách khác, phản ứng của chính sách tiền tệ và sức mạnh của đồng USD sẽ quyết định chiều hướng lớn tiếp theo.

Tác động của dầu, lãi suất và chi phí sản xuất

Giá dầu thô duy trì trên 100 USD đang tạo sức ép lên lạm phát, buộc FED tạm gác kế hoạch hạ lãi suất. Lãi suất thực ở mức dương cao khiến chi phí cơ hội nắm giữ vàng-bạc tăng lên vì kim loại không sinh lãi như trái phiếu, từ đó làm giảm sức hấp dẫn so với công cụ thu nhập cố định.

Chi phí khai thác và vận chuyển cũng tăng do nhiên liệu đắt đỏ, đẩy chi phí sản xuất vàng-bạc tăng ít nhất 10-15%. Mức chi phí này vừa tạo ngưỡng hỗ trợ về giá, vừa khiến kim loại quý trở nên "đắt" với nhà đầu tư ngắn hạn.

Đồng USD mạnh từ chính sách giữ lãi suất của FED tiếp tục gây áp lực giảm lên vàng, trong khi bạc còn có thể chịu thêm tác động nếu nhu cầu công nghiệp chững lại trong bối cảnh "đình lạm" toàn cầu.

Dự báo ngắn hạn

TS Nguyễn Duy Quang dự báo trong 1-2 tháng tới, giá vàng có thể dao động trong biên độ hẹp 4.450 - 4.750 USD/ounce, với diễn biến phụ thuộc chặt chẽ vào dữ liệu lạm phát Mỹ và tình hình địa chính trị tại Trung Đông. Mỗi báo cáo CPI vượt kỳ vọng có thể đẩy vàng về đáy của biên độ.

Về bạc, khả năng biến động mạnh hơn cao hơn, dự kiến giao động quanh 68-80 USD/ounce do bạc nhạy cảm với lãi suất và nhu cầu công nghiệp. Nếu thị trường chứng khoán Mỹ điều chỉnh sâu, bạc có thể chịu tác động trái chiều giữa vai trò trú ẩn và vai trò nguyên liệu sản xuất.

Những yếu tố cần theo dõi trong ngắn hạn gồm tuyên bố chính sách của FED trong những ngày tới, căng thẳng tại eo biển Hormuz và các chỉ báo như đơn đặt hàng lâu bền, sản xuất công nghiệp Mỹ.

Trên thị trường trong nước hiện tại, giá vàng SJC giao dịch quanh ngưỡng 173,10-176,10 triệu đồng/lượng, trong khi giá vàng thế giới giảm liên tiếp 3 tuần.